Kitaplığın Evrimi: Tarihe Yön Veren 5 Sıra Dışı Kütüphane

Gözden kaçırmayın

Popüler Kültürün İzinde: Ünlü Rotaları Araştırması Beklenmedik Bir Sonuçla Karşılaştı

Kitaplığın Evrimi: Tarihe Yön Veren 5 Sıra Dışı Kütüphane

Kütüphaneler, bilginin saklandığı durağan mekanlar olmaktan çıkarak yaşayan kültür merkezlerine dönüşüyor. Bu araştırma, Osmanlı döneminden günümüze uzanan ve kütüphanecilik tarihinde çığır açan beş sıra dışı kütüphaneyi mercek altına alıyor.

Köprülü Kütüphanesi: Müstakil Yapının Öncüsü

Köprülü Kütüphanesi, 1678 yılında İstanbul'da Köprülü ailesi tarafından kuruldu. Osmanlı'da bir külliyeye bağlı olmayan müstakil kütüphane türünün ilk örneği olarak tarihe geçti.

Profesyonel kütüphaneci kadrosu ve ödünç kitap verme uygulamasıyla dönemi için devrim niteliğindeydi. Günümüzde hala İstanbul'da hizmet veren bu kütüphane, modern kütüphaneciliğin temellerini attı.

Nuruosmaniye Kütüphanesi: 18. Yüzyılın Zirvesi

III. Osman tarafından 1755'te tamamlanan Nuruosmaniye Kütüphanesi, açılışında 5.031 ciltlik koleksiyonuyla 18. yüzyılın en zengin kütüphanesi unvanını taşıyor.

Geniş personel kadrosu ve 20. yüzyılda tarih alanında uzmanlaşma planlarıyla dikkat çekti. Nuruosmaniye Külliyesi içinde nadir eser koleksiyonuyla hizmet vermeye devam ediyor.

Beyazıt Devlet Kütüphanesi: İlk Millî Kütüphane

1884'te "Kütüphane

• i Umûmî-yi Osmânî" adıyla açılan Beyazıt Devlet Kütüphanesi, devlet eliyle kurulan ilk millî kütüphane olma özelliğini taşıyor.

Derleme kanunuyla yayınlanan her eserden bir nüshanın toplanması zorunluluğu getirilerek millî kütüphane misyonu üstlendi. Modern yapılanması ve devlet bütçesiyle finanse edilmesiyle geleneksel vakıf kütüphanelerinden ayrılıyor.

Rami Kütüphanesi: Kışladan Kütüphaneye Dönüşüm

18. yüzyıl kışlasının dönüştürülmesiyle oluşan Rami Kütüphanesi, 2020'li yıllarda hizmete girdi. 36.000 m² kapalı alanı ve 51.000 m²'lik yeşil alanıyla dünyanın en büyük kütüphane projelerinden biri.

Biosphere Sürdürülebilir Müze Sertifikası'na sahip kütüphane, 7/24 hizmet veren bir kültür kampüsü olarak tasarlandı. Okuma alanlarının yanı sıra sergi, atölye ve laboratuvarları bulunuyor.

Katar Ulusal Kütüphanesi: Fütüristik Bilgi Merkezi

Rem Koolhaas tasarımı Katar Ulusal Kütüphanesi 2018'de Doha'da açıldı. Elmas şeklindeki çarpıcı mimarisi ve şeffaf cephesiyle geleneksel kütüphane anlayışını yeniden tanımlıyor.

İnovasyon Merkezleri, koruma laboratuvarları ve 15. yüzyıla uzanan nadir el yazmaları koleksiyonuyla dikkat çekiyor. Modern koleksiyonun yanı sıra ayrı bir "Miras Kütüphanesi" bulunuyor.